Επιδόματα ανεργίας: Πώς διαμορφώνονται μετά την τελευταία αύξηση του κατώτατου μισθού

Αυξήσεις στα επιδόματα ανεργίας φέρνει η νέα αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού στα 920 ευρώ και του κατώτατου ημερομισθίου στα 41,09 ευρώ από 1η Απριλίου, με το βασικό μηνιαίο επίδομα να διαμορφώνεται στα 564,98 ευρώ από 540 ευρώ που ήταν μέχρι πριν λίγες ημέρες.

Το ύψος της επιδότησης διαφοροποιείται ανάλογα με το καθεστώς απασχόλησης πριν από τη διακοπή της εργασίας, ενώ προβλέπεται και προσαύξηση 10% για κάθε προστατευόμενο μέλος. Με βάση τις τελευταίες πληρωμές, περίπου 170.000 εγγεγραμμένοι άνεργοι στα μητρώα της ΔΥΠΑ λαμβάνουν επίδομα ανεργίας.

Η βάση υπολογισμού για το επίδομα, όπως και για άλλα επιδόματα της ΔΥΠΑ, παραμένει συνδεδεμένη με τον κατώτατο μισθό και το κατώτατο ημερομίσθιο. Με τα νέα δεδομένα, το ημερήσιο επίδομα αντιστοιχεί στο 55% του κατώτατου ημερομισθίου και ανέρχεται στα 22,60 ευρώ από 21,62 ευρώ, ενώ το μηνιαίο επίδομα –που αντιστοιχεί σε 25 ημερήσια επιδόματα– διαμορφώνεται στα 564,98 ευρώ.

Ανάλογα με το καθεστώς απασχόλησης πριν από την ανεργία, ισχύουν τρεις διακριτές κλίμακες επιδότησης. Οι άνεργοι που είχαν αποδοχές άνω του 12πλάσιου του κατώτατου ημερομισθίου, δηλαδή πάνω από 493,08 ευρώ, δικαιούνται το πλήρες επίδομα των 564,98 ευρώ. Όσοι είχαν αποδοχές μεταξύ του 6πλάσιου και του 12πλάσιου του ημερομισθίου, δηλαδή από 246,54 έως 493,07 ευρώ, λαμβάνουν το 75% του επιδόματος, το οποίο διαμορφώνεται στα 423,73 ευρώ. Για όσους είχαν αποδοχές έως το 6πλάσιο του ημερομισθίου, δηλαδή έως 246,53 ευρώ, το επίδομα περιορίζεται στο 50% και ανέρχεται στα 282,49 ευρώ.

Αντίστοιχα, τα ημερήσια επιδόματα διαμορφώνονται στα 22,60 ευρώ για πλήρη απασχόληση, 16,95 ευρώ για μερική και 11,30 ευρώ για εκ περιτροπής εργασία, με τις ίδιες προσαυξήσεις να εφαρμόζονται και σε αυτά.

Τι ισχύει για τα προστατευόμενα μέλη

Σημαντικό ρόλο στο τελικό ποσό παίζουν και τα προστατευόμενα μέλη, καθώς το επίδομα προσαυξάνεται κατά 10% για κάθε μέλος που δηλώνεται στη φορολογική δήλωση. Έτσι, για παράδειγμα, άνεργος που δικαιούται το πλήρες επίδομα των 564,98 ευρώ θα λάβει περίπου 621 ευρώ με ένα προστατευόμενο μέλος, 677,78 ευρώ με δύο και 734,18 ευρώ με τρία μέλη, με το ποσό να αυξάνεται αναλόγως.

Η αύξηση του κατώτατου μισθού επηρεάζει και το λεγόμενο «πιλοτικό» επίδομα ανεργίας, το οποίο εφαρμόζεται ήδη σε περίπου 15.000 δικαιούχους και προορίζεται να αντικαταστήσει το σημερινό σύστημα από το 2027. Στο πλαίσιο αυτό, το βασικό ποσό του επιδόματος διαμορφώνεται πλέον στα 719,07 ευρώ από 687,75 ευρώ που ήταν πριν, ενώ το συνολικό ποσό –που περιλαμβάνει και το μεταβλητό σκέλος ανάλογα με τα έτη εργασίας και τις αποδοχές– υπόκειται σε ανώτατο πλαφόν που φτάνει τα 1.438 ευρώ για το πρώτο τρίμηνο.

Το νέο σύστημα είναι εμπροσθοβαρές, καθώς προβλέπει υψηλότερες αποδοχές στους πρώτους μήνες της ανεργίας και σταδιακή μείωση στη συνέχεια. Ειδικότερα, το βασικό επίδομα μειώνεται στα 616,35 ευρώ στο δεύτερο τρίμηνο, στα 513,63 ευρώ στο τρίτο και στα 410,90 ευρώ στο τέταρτο τρίμηνο, ενώ στα ποσά αυτά προστίθεται και το επιπλέον ποσό που συνδέεται με τον μισθό και την προϋπηρεσία του δικαιούχου.

Σημειώνεται ότι, σε αντίθεση με το ισχύον σύστημα, κατά την πλήρη εφαρμογή του νέου μοντέλου δεν θα υπάρχει «δίχτυ προστασίας» ώστε το επίδομα να μην υποχωρεί κάτω από τα σημερινά επίπεδα, γεγονός που σημαίνει ότι σε περιπτώσεις χαμηλών αποδοχών και περιορισμένου ασφαλιστικού βίου τα ποσά ενδέχεται να είναι χαμηλότερα.